Bagi orang Turki, menyimpan wang di bank merupakan salah satu cara untuk menguruskan kewangan dan mendapatkan pulangan daripada wang yang didepositkan. Namun, dalam keadaan inflasi yang tinggi, memilih bank dan jenis akaun yang sesuai menjadi semakin penting.
Menurut Institut Statistik Turkiye (TÜİK), inflasi tahunan negara itu mencapai 29.73% pada September 2026. Ini bermakna harga pengguna secara purata adalah hampir 30% lebih tinggi berbanding tempoh yang sama tahun sebelumnya. Walaupun kadar inflasi semakin perlahan, harga barang tidak kembali ke paras asal. Oleh itu, wang yang disimpan perlu dinilai bukan sahaja berdasarkan jumlahnya, tetapi juga berdasarkan kuasa belinya.
Sebagai contoh, kita boleh melihat bagaimana sistem deposit bertempoh (term deposit) berfungsi di Ziraat Bankası, antara bank utama di Turkiye. Bank ini menawarkan akaun deposit lira yang membolehkan pelanggan menyimpan wang untuk tempoh tertentu dan menerima faedah mengikut kadar serta syarat yang dipersetujui.
Tempoh deposit adalah berbeza, daripada jangka pendek hingga beberapa bulan atau lebih lama. Bagi pelanggan, kelebihannya ialah mereka boleh mengetahui kadar faedah yang ditawarkan ketika membuka akaun dan menganggarkan jumlah pulangan yang bakal diterima apabila deposit matang.
Untuk memahami pengiraannya, bayangkan seseorang menyimpan 100,000 lira selama 32 hari pada kadar faedah tahunan sebanyak 31%. Berdasarkan pengiraan mudah menggunakan tahun 365 hari, faedah kasar yang diperoleh adalah kira-kira 2,718 lira. Jumlah sebenar yang diterima selepas deposit matang bergantung pada potongan cukai yang berkuat kuasa dan syarat akaun tersebut.
Di sinilah perkara yang sering terlepas pandang oleh penyimpan. Jika wang 100,000 lira menghasilkan faedah kasar sebanyak 2,718 lira dalam tempoh 32 hari, pulangan itu mungkin kelihatan menarik. Namun, seseorang perlu mempertimbangkan juga perubahan harga barang dan perkhidmatan dalam tempoh yang sama.
Jika pulangan bersih simpanan lebih rendah daripada kenaikan harga, kuasa beli wang tersebut masih boleh merosot. Sebaliknya, jika pulangan bersih melebihi kenaikan harga, penyimpan berpeluang meningkatkan kuasa beli mereka.
Sebagai perbandingan, Maybank menawarkan kadar faedah deposit bertempoh sekitar 1.9% setahun, hampir sama dengan kadar inflasi tahunan Malaysia. Ini bermakna penyimpan secara umumnya hanya mengekalkan kuasa beli wang mereka, tanpa memperoleh peningkatan nilai sebenar yang ketara.
Berbeza dengan Türkiye, apabila inflasi mencecah 29.73%, kadar faedah deposit yang jauh lebih tinggi diperlukan untuk membantu penyimpan mengekalkan kuasa beli.
Perbezaan keadaan ekonomi ini turut membentuk cara rakyat kedua-dua negara berfikir tentang wang. Di Turkiye, ketidaktentuan ekonomi, inflasi yang tinggi dan kejatuhan nilai lira boleh menimbulkan beban mental apabila seseorang perlu sentiasa memikirkan cara melindungi simpanannya.
Di Malaysia pula, dengan kadar inflasi yang secara relatifnya lebih rendah, penyimpan lazimnya mempunyai lebih ruang untuk menumpukan perhatian pada jumlah simpanan, bank yang menawarkan kadar faedah kompetitif dan bila wang tersebut akan diperlukan.
